Kadının Özgürlük Yolculuğu

Kadının Özgürlük Yolculuğu

Kadının özgürlük yolculuğu. Yüz yıllara dayanan bir direniş kadının özgür olma çabası. Ama özgürlük nereye kadar, sınırı var mı, yoksa olmalı mı?

Kadının özgürlük yolculuğu. Yüz yıllara dayanan bir direniş kadının özgür olma çabası. Ama özgürlük nereye kadar, sınırı var mı, yoksa olmalı mı?

2020/12/26/ozgur-kadin-001.jpgÖZGÜRLÜĞÜ BELLİ KALIPLAR İÇİNDE YENİDEN TANIMLAMAK

Kadınlar, hareket alanının sınırlarını geliştirmek, daha fazla özgürlük kazanmak için mücadele ederken toplumsal yaşamın gereklilikleri tarafından sınırlandırılır, görünen ya da görünmeyen iktidar ilişkileri içinde özgürlüğü belli kalıplar içinde yeniden tanımlamak zorunda bırakılır.

Her kadın, yaradılış gereği, Isaiah Berlin'in "Two Concepts of Liberty" isimli konferansında altın çizdiği, bireyin başkalarının otoritesine maruz kalmadan, yasaların yokluğunda özgür olması anlamına gelen negatif özgürlüğün peşinde koşarken, aslında toplumsal yaşam koşullarında aklımız ve sağduyulu seçimlerimiz doğrultusunda pozitif bir özgürlüğü elde ettiğimizde daha mutlu oluruz.

MUTLAK ÖZGÜRLÜK YOKTUR

Çünkü mutlak özgürlük yoktur ve her bireyin özgürlük alanlarının iç içe geçtiği toplumsal yaşamda düzeni korumak, bireysel özgürlükleri yaşatmak ancak pozitif özgürlük anlayışıyla yasaların ve hukukun varlığında mümkün olur.

Burada "İnsanların mutlak özgürlük isteği nasıl sınırlandırılır ve otorite ihtiyacıyla nasıl bağdaşır?" sorusu gündeme gelirken bu ilişki üzerinde düşünen, birey ve toplum, birey ve siyasal örgütlenmelerle ilgili kafa yoran birçok düşünüre göz atmakta fayda var.

Eski çağlardan günümüze üzerinde farklı değerlendirmeler yapılan özgürlük kavramı giderek liberalleşip kurumsallaşmış, çeşitli bildirgeler, beyannameler ve yasalarla güvence altına alınmıştır. Evet, bugün artık siyasal hayata sadece yurttaşların katılabildiği, özgürlüklerin sadece azınlıklar için düşünüldüğü Yunan sitelerinden çok daha ileri bir konumdayız.

yalniz-kadin.webpKADIN ÖZGÜRLÜĞÜ, İFADE ÖZGÜRLÜĞÜ, DİNSEL VE CİNSEL ÖZGÜRLÜKLER

Bugün içinde yaşadığımız çoğulcu demokrasilerde temel hak ve özgürlüklerimiz hukukla güvence altına alınmış olsa da hala kadın özgürlüğü, ifade özgürlüğü, dinsel ve cinsel özgürlükler üzerinde konuşuyor ve buradaki sorunları dile getiriyoruz.

Ne yazık ki bugün hala Rosa Sosyal sözleşme teorilerinin en eski örneklerinden sayılan Hobbes'un "Leviathan" eserinde uyrukların, haklarını bir insana ya da insanların meclisine verdiklerini; böylece güç ve kudretin tek insanda toplanarak "Leviathan"ın doğduğunu görürüz.

KİŞİNİN KAPASİTESİ VE KENDİNİ GERÇEKLEŞTİRME HAKKI

Gelenek ve otoritenin her türlüsünden kurtulmak gerektiğini savunan John Locke, insan hayatına ancak aklın kılavuzluk bileceğini ileri sürer Koç Üniversitesi Felsefe Bölümü Araştırma Görevlisi Elis Simson özgürlüğün, kişinin kapasitesi ve kendini gerçekleştirme hakkıyla eşdeğer olduğunu söylüyor.

yalniz-kadin.jpgYAŞAM ALANLARINI OLUŞTURMA

"John Stuart Mili, 'Özgürlük Üzerine' başlıklı makalesinde; 'iktidar' ve 'direniş'in birbirlerinin varlıklarına rağmen yaşam alanlarını oluşturma mücadelesini anlatır. Toplum tarafından birey üzerinde meşru biçimde kullanılabilen iktidarın, niteliğini ve sınırlarını sorgulayıp bireyin özgürlüğünü tanımlamaya çalışır.

NEREDE BİR İKTİDAR VARSA, ORADA İKTİDARA KARŞI DİRENİŞ VARDIR

Özgürlüğü Öncelikle direniş hakkı olarak tanımlamanın, bizi Foucault'ya gönderen bir yanı da var. Foucault'nun o çok ünlü sözü, Özgürlüğün ve bir anlamda direniş hakkının ne kadar önemli olduğunu zaten net biçimde ifade eder: 'Nerede bir iktidar varsa, orada iktidara karşı direniş vardır.'

İTAATSİZLİK İNSANIN ASIL ERDEMİDİR

Oscar VVilde'ın da dediği gibi, 'Tarih okumuş herkes bilir ki, itaatsizlik insanın asıl erdemidir, ilerleme itaatsizlik yoluyla kaydedilir.' Özgürlük, biraz da Kant etiğinden yola çıkarak söylersek; insanın kendi kapasitesini geliştirme, kendini gerçekleştirme hakkıyla başlar ve bunların kısıtlanmasıyla sınırlanır.

İnsan, sürekli kendini geliştirebilen, çeşitli yeteneklere sahip bir varlık. Kişinin elinden gelişimi engelleyecek imkanların alınması, onun özgürlüğüne zarar verir. Nihayetinde yaşamak, temel ihtiyaçları gidermekten öte bir sürece Elis Simson gönderme yapar.

Yaşam kişinin kendini gerçekleştirmesini, kendi yetilerini geliştirmesini de kapsamalı. Bu açıdan yaşam hakkı, kişinin yeteneklerini geliştirme hakkıyla el ele yürümeli. Bugüne bakınca en büyük sorunun, vicdan özgürlüğünde olduğu görülüyor.

2020/12/26/ay-ve-kadin.jpgEYLEM YAPMA ÖZGÜRLÜĞÜ

Eylem yapma özgürlüğü ve bununla birebir bağlantılı fikir özgürlüğü konusunda da açmazlar var. Fakat bütün bunlara rağmen direniş hakkı; bedeli biber gazı, tazyikli su, göz kaybı, beyin sarsıntısı ve hatta ölümle ödenen en değerli özgürlük.'

GERÇEK ÖZGÜRLÜKTEN BAHSEDEBİLİRİZ

Mutlak özgürlükten bahsedilemeyeceği ve özgürlüğün dilediğimiz gibi davranma serbestisinden daha öte bir şey olduğu yadsınamaz bir gerçek. Bu aşamada özgürlüğü kişinin dilediği gibi davranması olarak kabul eden serbestlik ekolünü bir yana bırakıp gerçek özgürlük ekolünü incelemeliyiz. İşte tercih hakkı ve akıl yürütmenin öne çıktığı durumlarda gerçek özgürlükten bahsedebiliriz

Haber Editörü
Etiketler :

HABERE YORUM KAT

UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.